Đông Tà Tây Độc: Khi ký ức là một loại nỗi đau

Poster-cua-phim-dong-ta-tay-doc-e1597000660606

 

Đông Tà Tây Độc (Ashes of time redux) là bộ phim về đề tài kiếm hiệp được Vương Gia Vệ thực hiện năm 1994, lấy ý tưởng từ các nhân vật của cuốn tiểu thuyết nổi tiếng Anh hùng xạ điêu do nhà văn Kim Dung sáng tác.

Với sự góp mặt của dàn sao hạng A lúc bấy giờ như Trương Quốc Vinh, Lương Triều Vỹ, Trương Mạn Ngọc, Lâm Thanh Hà và được đầu tư kinh phí khá lớn, thế nhưng Đông Tà Tây Độc lại thất bại nặng nề về mặt doanh thu.

Dù không đứng chung hàng trong chuỗi phim về cuộc sống và con người Hồng Kông những năm 60 như Trùng Khánh Sâm LâmA Phi Chính TruyệnTâm Trạng Khi Yêu hay Căn phòng 2046 nhưng Đông Tà Tây Độc lại có một vị trí riêng với những giá trị tinh thần bền bỉ.Tuy nhiên, phim nhận được nhiều lời khen từ giới chuyên môn cũng như được liệt vào hàng kinh điển của điện ảnh Hồng Kông, một trong số những tác phẩm xuất sắc nhất của đạo diễn Vương Gia Vệ.

Ở đó, khán giả bắt gặp hình ảnh quen thuộc của những con người đang loay hoay trong nỗi ám ảnh về quá khứ – hiện tại – tương lai, họ mải miết đi tìm đáp án cho câu chuyện đời mình để rồi dằn vặt bản thân bằng nỗi đau giấu kín.

Trailer của phim Đông Tà Tây Độc

Phong cách làm phim của Vương Gia Vệ thể hiện rõ nét qua mỗi tác phẩm, mỗi nhân vật và đề tài mà ông khai thác, một điều mà không phải vị đạo diễn nào cũng có thể làm được hay truyền tải được.

Dù trong bất kỳ hoàn cảnh hay không gian nào chăng nữa thì đặc điểm chung nhìn thấy được chính là sự cô độc, nỗi si tình và trái tim đầy tổn thương bao bọc bằng vẻ ngoài gai góc, bất cần.

Một câu chuyện rất khác của những nhân vật thân quen

Đông Tà Tây Độc của Vương Gia Vệ chẳng liên quan gì đến nguyên tác, không có các vị anh hùng hay những trận tranh tài võ lâm tuyệt đỉnh đến từ họ. Những gì đạo diễn Vương sử dụng chỉ là tên tuổi, thân thế và danh xưng của các nhân vật mà thôi.

Tuy bộ phim được xếp vào thể loại kiếm hiệp nhưng lại miêu tả chủ yếu về mối quan hệ tình cảm và tính cách của các nhân vật với nhau, từ đó nói lên nhiều triết lý sâu xa về tình yêu, sự hy sinh và nỗi dằn vặt suốt cuộc đời con người.

Đông Tà Tây Độc lấy bối cảnh từ trước khi xảy ra sự kiện Hoa Sơn Luận Kiếm, lúc mà những Đông Tà, Tây Độc, Nam Đế, Bắc Cái hay Độc Cô Cầu Bại vẫn chưa xuất hiện trên giang hồ.

Đông Tà Tây Độc, Đông Tà Tây Độc: Khi ký ức là một loại nỗi đau
Tạo hình của Trương Quốc Vinh trong Đông Tà Tây Độc

Phim xoay quanh những vị kiếm khách thời trẻ và câu chuyện về các nữ nhân mà họ yêu, đều là những chuyện tình với kết thúc dở dang để rồi nửa đời còn lại họ mãi sống trong ước vọng tìm lại được phần ký ức đã vĩnh viễn mất đi.

Mở đầu bằng hình ảnh Âu Dương Phong (Trương Quốc Vinh thủ vai) sau khi rời khỏi Bạch Đà Sơn đã dừng chân tại một sa mạc, mở tửu quán và trở thành kẻ môi giới cho những cuộc thanh lý đẫm máu.

Ngày qua ngày, những vị khách vẫn đều đặn ghé đến tửu quán của Âu Dương Phong, không chỉ để đưa ra những yêu cầu đặc biệt hay nghỉ ngơi đơn thuần mà thỉnh thoảng còn để kể về câu chuyện của họ.

Đông Tà Tây Độc, Đông Tà Tây Độc: Khi ký ức là một loại nỗi đau
Dàn diễn viên chính trong Đông Tà Tây Độc

Nếu Âu Dương Phong của Anh hùng xạ điêu là một kẻ phản diện tà ác và đầy mưu mô thì trong Đông Tà Tây Độc, hắn ta lại được xây dựng như một gã si tình bị người yêu phản bội khiến gã luôn sống trong nỗi ám ảnh của quá khứ.

Hồng Thất Công (Trương Học Hữu thủ vai) qua con mắt Vương Gia Vệ trở thành sát thủ chuyên sống một cuộc đời đâm thuê chém mướn, còn Hoàng Dược Sư (Lương Gia Huy thủ vai) lại là một kiếm khách đa tình, đi đến đâu là để lại vấn vương đến đó.

Hành trình tìm lại ký ức trong Đông Tà Tây Độc

Những con người trong Đông Tà Tây Độc đều có một đặc điểm chung, họ cứ đi tìm và cố gắng níu giữ quá khứ. Người hiểu rõ, kẻ thì chấp mê bất ngộ vì những gì đã thuộc về ký ức, thế nhưng không một ai chịu từ bỏ.

Mộ Dung Yên (Lâm Thanh Hà thủ vai) thì đi tìm tình yêu chỉ vì một câu nói bông đùa của Hoàng Dược Sư, dằn vặt bản thân đến nỗi ôm thù hận muốn giết chết hắn ta rồi bẽ bàng hiểu được tất cả chỉ là do mình tự ngộ nhận.

Chàng kiếm sĩ (Lương Triều Vỹ thủ vai) trên đường ngao du thì lạc bước đến tửu quán, khi biết mình sắp sửa bị mù đã ngỏ lời nhờ sự giúp đỡ của Âu Dương Phong hòng xin một chút ít lộ phí đi đường, trở về quê nhà để lần cuối ngắm nhìn hoa đào.

Đông Tà Tây Độc, Đông Tà Tây Độc: Khi ký ức là một loại nỗi đau
Chàng kiếm khách mù và hành trình tìm về quê hương

Cuối cùng, anh chết thảm trong lúc giao chiến với đám mã tặc đang truy tìm Âu Dương Phong trả thù và không kịp trở về để nhìn thấy hoa đào như mong ước. Âu Dương Phong đi đến quê nhà của vị kiếm khách, phát hiện ra rằng đóa hoa đào mà anh muốn nhìn lại thực ra là thê tử của anh.

Câu chuyện thứ ba trong Đông Tà Tây Độc kể về Hồng Thất Công vì giúp đỡ cô gái nghèo (Dương Thái Ni thủ vai) trả thù cho em trai mà bị thương và mất một ngón tay, đổi lại là những quả trứng cùng cả tình yêu của cô gái nọ.

Sau cùng, anh hiểu rằng tiêu diêu giang hồ không nhất thiết phải luôn một mình, có thể cùng thê tử vui thú trên hành trình ấy. Mất đi một ngón tay giúp Hồng Thất Công tìm lại bản thân trong quá khứ, ngay thẳng và kiên định bên người vợ hiền luôn chờ đợi mình.

Vương Gia Vệ vừa đưa khán giả tìm về chút niềm vui từ câu chuyện của Hồng Thất Công thì ngay lập tức lại kéo tâm trạng họ xuống, bằng sự tuyệt vọng đang nhấn chìm Âu Dương Phong khi nghĩ về người hắn yêu.

Đông Tà Tây Độc, Đông Tà Tây Độc: Khi ký ức là một loại nỗi đau
Trải dài khắp phim là một màu vàng cô tịch

Nơi quê nhà, hắn đem lòng yêu sâu đậm một cô gái (Trương Mạn Ngọc thủ vai), đã từng mơ về một kết cuộc viên mãn cùng nhau. Chỉ tại cuộc đời không như ý nguyện, sau một lần hành tẩu giang hồ và trở về thì cô gái hắn yêu đã trở thành chị dâu mình.

Thực ra, cô gái ấy không yêu anh trai Âu Dương Phong, nàng lấy hắn ta vì mối hận tình lang cứ bỏ nàng cô độc mà phiêu bạt khắp chốn. Nàng muốn trả thù Âu Dương Phong nhưng đến cuối cùng lại chết vì ân hận và không quên được người yêu.

Kẻ đào hoa nhất Đông Tà Tây Độc, Hoàng Dược Sư cũng chẳng thể thoát khỏi vòng xoáy tình yêu ấy, anh bỏ qua mọi cô gái tương tư mình và đắm chìm trong mối tình đơn phương dành cho người yêu của Âu Dương Phong.

Đông Tà Tây Độc, Đông Tà Tây Độc: Khi ký ức là một loại nỗi đau
Anh chàng Hoàng Dược Sư đào hoa của Đông Tà Tây Độc

Vì sự ích kỷ của bản thân mà Âu Dương Phong kéo theo một loạt con người lâm vào bi kịch vì những mối tình éo le, ngang trái, đến cuối cùng chẳng ai có được hạnh phúc. Họ mải mê chìm trong ảo mộng về tình yêu, cái gì cũng có chỉ không thể có nhau.

Nhưng có lẽ, Âu Dương Phong mới chính là kẻ đau khổ nhất, dằn vặt nhất giữa muôn vàn câu hỏi cùng nỗi hối hận vì để lỡ mất người mình yêu. Hắn cứ sống lay lắt, ôm chấp niệm mà không chịu buông bỏ quá khứ.

Vết thương trong lòng hắn chưa từng liền sẹo, vẫn luôn rỉ máu mỗi khi hoàng hôn buông xuống, hắn đứng giữa lòng sa mạc mênh mông lặng nhìn nơi quê nhà và tưởng tượng ra hình bóng người hắn yêu.

Những nét đẹp mà Đông Tà Tây Độc mang lại

Đông Tà Tây Độc là bộ phim đậm chất nghệ thuật nhất trong các tác phẩm của Vương Gia Vệ, thể hiện rõ nét ý đồ mà ông muốn truyền tải về thân phận và tính cách con người, đan xen giữa những câu chuyện quá khứ – tương lai.

Dàn diễn viên trong phim là những cái tên đã quá đỗi quen thuộc và gắn liền với sự nghiệp làm phim của đạo diễn Vương, thế nhưng diễn xuất của họ trong mỗi tác phẩm là hoàn toàn khác nhau, chẳng ai khiến Vương Gia Vệ phải thất vọng.

Đông Tà Tây Độc, Đông Tà Tây Độc: Khi ký ức là một loại nỗi đau
Nét đẹp mỏng manh yêu kiều của Trương Mạn Ngọc trong Đông Tà Tây Độc

Bên cạnh đó, từng thước phim, khung hình của Đông Tà Tây Độc đều rất đẹp. Phóng khoáng có, u ám có, đôi lúc lại là gam màu nồng ấm nhiệt thành thể hiện một tình yêu da diết của nhân vật.

Phim trải dài giữa một màu vàng thấm đượm nét cô tịch cùng đôi mắt biết nói của Trương Quốc Vinh, sự ê chề thù hận mỗi khi máy quay bắt đến khuôn mặt Lâm Thanh Hà. Một Lương Triều Vỹ quá đỗi thâm trầm hay dáng hình mảnh mai, yêu kiều nhưng u uất của Trương Mạn Ngọc.

Tất cả kết hợp lại để cho ra đời một tuyệt phẩm Đông Tà Tây Độc, kể cho khán giả câu chuyện về những kẻ bị tình yêu làm cho si ngốc đến nỗi không chấp nhận quá khứ là điều vĩnh viễn chẳng thể tìm lại.

Như Hoàng Dược Sư đã từng nói: “Phiền não lớn nhất của con người, là ký ức. Con người thường đau khổ vì nhớ quá nhiều. Nếu có thể quên hết mọi chuyện quá khứ, thì mỗi ngày sẽ lại là một khởi đầu mới. Chẳng phải tốt hơn sao”.

Đông Tà Tây Độc, Đông Tà Tây Độc: Khi ký ức là một loại nỗi đau
Không ai đảm nhận xuất sắc hơn Lâm Thanh Hà cho vai diễn Mộ Dung Yên

Dù thất bại về mặt doanh thu nhưng Đông Tà Tây Độc lại khá thành công về mặt chuyên môn, phim đoạt hai giải Quay phim xuất sắc nhất và Biên tập phim xuất sắc nhất tại giải thưởng Kim Mã 1994.

Giải thưởng Điện ảnh Hồng Kông 1995 cũng xướng tên Đông Tà Tây Độc ở những hạng mục Chỉ đạo nghệ thuật xuất sắc nhất, Quay phim xuất sắc nhất và Phụ trang xuất sắc nhất.

Ngoài ra phim còn giành giải tại Liên hoan phim Venice 1994, Liên hoan phim Venezia 1994, giải Phim Châu Á xuất sắc nhất tại Fant-Asia Film Festival 1997 và lọt Top 100 phim Trung Quốc xuất sắc nhất mọi thời đại tại Giải thưởng Điện ảnh Hồng Kông 2005.

Dẫu bao nhiêu năm nữa trôi qua, Đông Tà Tây Độc của Vương Gia Vệ vẫn luôn chiếm một vị trí đặc biệt trong nền nghệ thuật Châu Á mà chưa một ai có thể thay thế được.


 

Phạm Hân

revelogue.com

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s